Giữ vững “trận địa” tư tưởng trên không gian mạng

Trước tình hình đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan chức năng, mà còn là trách nhiệm của mỗi cán bộ, đảng viên và mọi người dân khi tham gia môi trường số.

Nhận diện những thủ đoạn chống phá trên không gian mạng

Ngày 22/10/2018, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 35-NQ/TW về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới. Nghị quyết xác định đây là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên, có ý nghĩa quan trọng đối với công tác xây dựng, bảo vệ Đảng, Nhà nước, Nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa. 

Lợi dụng đặc điểm nhanh, rộng, khó kiểm soát của mạng xã hội, các đối tượng xấu thường xuyên thay đổi phương thức hoạt động. Chúng có thể lập các trang, hội, nhóm mang tên gần giống cơ quan báo chí, cơ quan Nhà nước hoặc tổ chức có uy tín; sử dụng tài khoản ẩn danh, tài khoản giả mạo để đăng tải những nội dung chưa được kiểm chứng.

Một số đối tượng còn cắt ghép hình ảnh, video, lời phát biểu; sử dụng thông tin cũ nhưng gắn với thời gian, địa điểm mới; cố tình giật tít gây sốc, đánh tráo khái niệm, suy diễn chủ quan hoặc lấy hiện tượng cá biệt để quy kết bản chất của cả hệ thống. Khi xảy ra các vụ việc phức tạp, nhạy cảm, chúng thường lợi dụng tâm lý tò mò và sự thiếu thông tin của một bộ phận người dân để tung tin thất thiệt, kích động bình luận tiêu cực, gây hoang mang trong dư luận.

Đáng chú ý, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo làm xuất hiện ngày càng nhiều hình ảnh, giọng nói và video giả mạo có độ chân thực cao. Nếu thiếu cảnh giác, người sử dụng mạng xã hội rất dễ tin tưởng, chia sẻ hoặc bình luận theo nội dung do các đối tượng dàn dựng.

Mục đích của những hoạt động này là làm nhiễu loạn thông tin, gây hoài nghi, chia rẽ nội bộ, làm giảm niềm tin của Nhân dân; phủ nhận vai trò lãnh đạo, đường lối của Đảng, xuyên tạc tư tưởng Hồ Chí Minh, chính sách, pháp luật của Nhà nước và những thành tựu của đất nước. Các nguồn chính thống cũng đã chỉ ra việc internet và truyền thông xã hội bị lợi dụng để phát tán quan điểm xuyên tạc, kích động và thông tin xấu độc. 

Lấy thông tin tích cực đẩy lùi thông tin xấu độc

Đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch không chỉ là phát hiện, ngăn chặn và xử lý những nội dung vi phạm. Quan trọng hơn là phải chủ động cung cấp thông tin chính xác, kịp thời, có sức thuyết phục; không để xuất hiện khoảng trống thông tin để các đối tượng xấu lợi dụng xuyên tạc.

Mỗi cơ quan, đơn vị, địa phương cần nâng cao chất lượng công tác thông tin, tuyên truyền; chủ động giải thích rõ những vấn đề được dư luận quan tâm. Nội dung tuyên truyền cần ngắn gọn, dễ hiểu, phù hợp với từng nhóm đối tượng và đặc điểm của từng nền tảng mạng xã hội. Bên cạnh những bài viết chính luận, cần tăng cường sử dụng video ngắn, đồ họa thông tin, hình ảnh trực quan, câu chuyện người thật, việc thật để nâng cao khả năng tiếp cận và tạo sức lan tỏa.

Việc bảo vệ nền tảng tư tưởng phải gắn liền với tuyên truyền những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh; lan tỏa những mô hình hay, cách làm hiệu quả, hành động đẹp, gương người tốt, việc tốt. Mỗi thông tin tích cực, chính xác được chia sẻ đúng lúc sẽ góp phần củng cố niềm tin, tăng cường sự đồng thuận và tạo nên “sức đề kháng” trước những luận điệu xuyên tạc.

Phản bác thông tin sai trái cũng cần được thực hiện trên cơ sở lý luận, thực tiễn và chứng cứ cụ thể; tránh tranh luận cảm tính, sử dụng ngôn từ cực đoan hoặc vô tình tiếp tục lan truyền nội dung xấu độc. Thông tin phản bác phải đúng trọng tâm, chỉ rõ điểm sai, cung cấp căn cứ xác thực và giúp người đọc hiểu đúng bản chất vấn đề.

Xây dựng “thế trận lòng dân” trên không gian mạng

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không có nghĩa là né tránh những vấn đề còn hạn chế hoặc bác bỏ mọi ý kiến khác biệt. Những ý kiến góp ý chân thành, có căn cứ, nhằm xây dựng Đảng, Nhà nước và xã hội ngày càng tốt đẹp hơn cần được lắng nghe, tiếp thu. Điều phải kiên quyết đấu tranh là hành vi cố tình bịa đặt, xuyên tạc, xúc phạm danh dự, kích động chia rẽ, gây mất ổn định hoặc xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Để xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc trên không gian mạng, cần phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Các cơ quan chức năng phải tăng cường nắm tình hình, dự báo từ sớm, từ xa; kịp thời phát hiện, xác minh, xử lý các trường hợp vi phạm. Cơ quan báo chí và các trang thông tin chính thống cần chủ động cung cấp thông tin, phản hồi nhanh trước những vấn đề phức tạp. Các tổ chức đoàn thể cần tăng cường tuyên truyền kỹ năng số, kỹ năng kiểm chứng thông tin cho đoàn viên, hội viên, thanh thiếu niên và người dân.

Trước mỗi thông tin chưa rõ nguồn gốc, cần bình tĩnh kiểm tra, đối chiếu với các cơ quan báo chí chính thống, cổng thông tin của cơ quan Nhà nước hoặc thông báo của cơ quan chức năng. Tuyệt đối không chia sẻ bài viết chỉ vì tiêu đề gây chú ý; không bình luận, tương tác với nội dung kích động, xuyên tạc; không đăng tải thông tin thuộc phạm vi công tác khi chưa được phép.

Khi phát hiện tài khoản giả mạo, nội dung sai sự thật, kích động hoặc có dấu hiệu vi phạm pháp luật, cần lưu giữ đường dẫn, hình ảnh, thời gian đăng tải; sử dụng chức năng báo cáo của nền tảng và cung cấp thông tin cho cơ quan chức năng.

Trách nhiệm từ mỗi “cú nhấp chuột”

Không gian mạng là không gian chung, nhưng trách nhiệm bắt đầu từ từng cá nhân. Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên môi trường số trước hết là bảo vệ sự thật, bảo vệ niềm tin, bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc và giữ gìn môi trường hòa bình, ổn định để phát triển đất nước.

Khi mỗi người dùng mạng xã hội là một người tiếp nhận thông tin tỉnh táo, một người chia sẻ có trách nhiệm và một công dân số có văn hóa, không gian mạng sẽ thực sự trở thành môi trường an toàn, lành mạnh, góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng và xây dựng đất nước Việt Nam ngày càng phát triển, phồn vinh, hạnh phúc.