Đảm bảo quyền lợi của người dân - Cần nhận thức đúng để không vi phạm pháp luật

Đảm bảo quyền lợi người dân

Cồn Tân Qui, xã An Phú Tân có diện tích 929 ha với hơn 1.000 hộ dân, trên 4.300 nhân khẩu sinh sống. Đây là vùng chuyên canh cây ăn trái đặc sản kết hợp phát triển du lịch sinh thái của tỉnh Vĩnh Long; trong đó, khoảng 150 hộ dân có nhà ở và đất sản xuất nằm ven sông Hậu, gần khu vực khai thác 2 mỏ cát trên. Vì vậy, người dân mong muốn hoạt động khai thác được kiểm soát và giám sát chặt chẽ nhằm bảo đảm an toàn cho đất đai, tài sản, đời sống và hoạt động sản xuất trên cồn.

Khu vực khai thác cát được các đơn vị thả phao đánh dấu

Thực tế cho thấy, nhiều người dân chưa nắm rõ về quy định khai thác cát, chỉ từ những thông tin chưa được kiểm chứng hoặc bị kích động tâm lý bất mãn nên tự ý tập trung đông người, quay phim, chụp ảnh, cản trở hoạt động khai thác. Vừa qua, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long khởi tố vụ án, khởi tố bị can và thi hành lệnh bắt tạm giam đối với Đặng Văn Dùng (54 tuổi) và Nguyễn Văn Ên (48 tuổi), cùng ngụ ấp Tân Qui 1, xã An Phú Tân để điều tra về hành vi can tội chống người thi hành công vụ và gây rối trật tự công cộng liên quan đến việc khai thác hai mỏ cát trên. 

Người dân có quyền giám sát, phản ánh những dấu hiệu vi phạm trong hoạt động khai thác cát. Việc phản ánh cần được thực hiện thông qua các kênh chính thức như chính quyền địa phương, lực lượng chức năng để được kiểm tra, xác minh, xử lý theo quy định pháp luật. Không nên tự ý tập trung đông người, sử dụng bạo lực hoặc chia sẻ thông tin chưa được kiểm chứng lên mạng xã hội, bởi những hành vi này vô tình tiếp tay cho các đối tượng xấu lợi dụng để kích động, gây mất an ninh trật tự. Nghiêm trọng hơn, các hành vi gây rối trật tự công cộng, cản trở hoạt động hợp pháp của tổ chức, cá nhân hoặc kích động người khác thực hiện hành vi vi phạm pháp luật có thể bị xử lý, tùy theo tính chất, mức độ, có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định pháp luật

Nhận thức đúng để không vi phạm pháp luật

Theo đánh giá của cơ quan chức năng, trước khi triển khai khai thác, các cơ quan chức năng đã tiến hành khảo sát địa hình lòng sông, đánh giá hiện trạng dòng chảy, mô phỏng tác động thủy lực và xây dựng phương án khai thác phù hợp. Quá trình khai thác được giám sát chặt chẽ bằng các giải pháp kỹ thuật, thường xuyên theo dõi diễn biến lòng sông, bờ sông và các yếu tố môi trường liên quan.  Theo kết quả đánh giá, nếu khai thác đúng thiết kế, phương án đã được phê duyệt thì đảm bảo không gây sạt lở.

Các doanh nghiệp khai thác cát được thực hiện theo đúng quy định

Song song đó, lãnh đạo Tỉnh ủy và UBND tỉnh Vĩnh Long cũng đã nhiều lần đối thoại và tiếp xúc với người dân, cam kết mạnh mẽ đối với việc quản lý chặt chẽ và xử lý nghiêm mọi hành vi vi phạm trong hoạt động khai thác; luôn đặt sự an toàn của người dân lên trên hết. Trường hợp phát hiện nguy cơ sạt lở sẽ chỉ đạo dừng ngay hoạt động khai thác để kiểm tra, đánh giá nguyên nhân và thực hiện biện pháp khắc phục. Tỉnh đã thiết lập đường dây nóng để tiếp nhận thông tin phản ánh; đồng thời cam kết tiếp nhận và xử lý kịp thời mọi kiến nghị của người dân. Đồng thời,  triển khai đồng bộ nhiều giải pháp vừa khai thác hiệu quả các mỏ cát vừa bảo vệ cảnh quan, môi trường và bảo đảm an toàn tuyệt đối cho bà con, như: chạy mô hình thủy lực để mô phỏng, đánh giá các tác động đến đường bờ, lòng sông khi khai thác, thực hiện cắm cọc giám sát 02 bờ sông để theo dõi, giám sát tình trạng sạt lở (nếu có), đo vẽ địa hình đáy sông định kỳ 01 tháng/01 lần để theo dõi độ sâu khai thác (Luật Địa chất và Khoáng sản quy định 06 tháng/01lần), ký quỹ cải tạo phục hồi môi trường tại Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam, lắp đặt camera chuyên dụng giám sát hoạt động khai thác cát, thiết lập các kênh thông tin để người dân tham gia giám sát. 

Song song với trách nhiệm của Nhà nước, các doanh nghiệp được giao khai thác phải thực hiện đúng giấy phép được cấp, tuân thủ đầy đủ quy định về bảo vệ môi trường, an toàn khai thác và chịu sự giám sát của cơ quan chức năng, chính quyền địa phương và người dân. Mọi hoạt động khai thác phải đúng phạm vi, công suất, thời gian được phép; không tự ý mở rộng hoặc thay đổi phương thức khai thác khi chưa được chấp thuận. Doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm trước pháp luật và cộng đồng về mọi tác động phát sinh, đồng thời phối hợp với các cơ quan liên quan trong việc giám sát, đánh giá tác động, khắc phục sự cố và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ theo quy định. Đây chính là cơ sở để bảo đảm mọi hoạt động khai thác đều được đặt dưới sự kiểm soát chặt chẽ của Nhà nước và sự giám sát của Nhân dân. Mỗi người dân cần nâng cao nhận thức, tìm hiểu đầy đủ các quy định của pháp luật về khai thác khoáng sản; bình tĩnh, tỉnh táo trước những thông tin chưa được kiểm chứng, không thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật; đồng thời tích cực phối hợp với các cơ quan chức năng trong công tác bảo vệ tài nguyên, môi trường và giữ gìn an ninh trật tự tại địa phương. 

Thời gian tới, Công an tỉnh sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành và chính quyền địa phương nắm chắc tình hình địa bàn, bảo đảm an ninh trật tự trong quá trình triển khai thực hiện chủ trương; đồng thời tăng cường tuyên truyền, cung cấp thông tin chính xác, kịp thời để người dân hiểu rõ mục đích, ý nghĩa của việc khai thác cát phục vụ các công trình trọng điểm quốc gia. Đề nghị người dân khi phát hiện dấu hiệu vi phạm trong hoạt động khai thác khoáng sản, phản ánh ngay với chính quyền địa phương hoặc cơ quan chức năng để được kiểm tra, xử lý. 

Với sự quản lý chặt chẽ của các cơ quan chức năng, sự giám sát trách nhiệm của cộng đồng và tinh thần đồng hành của người dân, chủ trương khai thác cát tại mỏ NTSH.10 và NTSH.10a sẽ được triển khai hiệu quả. Khi các tuyến giao thông hoàn thành sẽ tạo điều kiện để tỉnh mở rộng kết nối giao thương, thu hút đầu tư, phát triển sản xuất, nâng cao đời sống Nhân dân, bảo đảm quốc phòng, an ninh. Với quyết tâm của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của Nhân dân, tin tưởng rằng, chủ trương khai thác cát phục vụ các công trình trọng điểm quốc gia sẽ được triển khai đúng quy định, an toàn, hiệu quả, góp phần quan trọng vào sự phát triển chung của đất nước và vừa bảo vệ môi trường, sinh kế và những giá trị bền vững, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng quê hương Vĩnh Long ngày càng giàu đẹp, văn minh, phồn vinh, hạnh phúc./.