Cảnh báo các hành vi vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy bị xử lý hình sự

Bên cạnh việc bị xử phạt hành chính theo các quy định mới nhất như Nghị định 106/2025/NĐ-CP ngày 15/5/2025 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH) và Nghị định số 69/2026/NĐ-CP ngày 06/3/2026 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 106/2025/NĐ-CP ngày 15/5/2025 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực PCCC và CNCH, thì trong bối cảnh cháy, nổ diễn biến phức tạp như hiện nay, mọi hành vi lơ là, chủ quan dẫn đến hậu quả nghiêm trọng đều phải đối mặt với án tù nghiêm khắc theo quy định tại Điều 313 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) quy định về tội vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy cụ thể như sau:    

Các nhóm hành vi vi phạm về PCCC

- Tự ý đưa công trình vào sử dụng: Chủ đầu tư, chủ cơ sở cố tình vận hành công trình, nhà xưởng khi chưa có văn bản thẩm duyệt hoặc nghiệm thu hệ thống PCCC.

- Tàng trữ, sử dụng chất cấm cháy nổ: Tự ý san chiết gas trái phép, tàng trữ hóa chất dễ cháy nguy hiểm không đúng nơi quy định, hoặc mang chất nổ vào nơi đông người.

- Vi phạm quản lý nguồn lửa, nguồn nhiệt: Lắp đặt hệ thống điện sai quy chuẩn, hàn cắt kim loại không có biện pháp che chắn an toàn để tia lửa bén gây cháy.

- Chặn lối, khóa cửa thoát nạn: Khóa cửa thoát hiểm, chèn chướng ngại vật tại lối thoát nạn, làm mất tác dụng của đường thoát nạn trong tòa nhà.

- Cản trở lực lượng chữa cháy: Không duy trì đường giao thông cho xe cứu hỏa, cản trở hoặc không hợp tác với lực lượng chức năng khi xảy ra hỏa hoạn.

Các khung hình phạt tù nghiêm khắc

Tội vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy được phân loại xử lý dựa trên mức độ thiệt hại thực tế như sau:

- Khung 1: Phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 02 năm đến 05 năm khi phạm tội trong các trường hợp: làm chết người; gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 01 người mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên; gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%; gây thiệt hại về tài sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.

- Khung 2: Phạt tù từ 05 năm đến 08 năm khi phạm tội trong các trường hợp: Làm chết 02 người; gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%; gây thiệt hại về tài sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng.

- Khung 3: Phạt tù từ 07 năm đến 12 năm khi phạm tội thuộc một trong các trường hợp: Làm chết 03 người trở lên; gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên; gây thiệt hại về tài sản 1.500.000.000 đồng trở lên.

Để không biến mình thành tội phạm hình sự từ sự vô ý, mỗi cá nhân và doanh nghiệp cần tuyệt đối tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật thiết kế PCCC như QCVN 10:2025/BCA; kiểm tra định kỳ hệ thống điện, thay thế bình chữa cháy hết hạn, giữ lối thoát hiểm luôn thông thoáng; nâng cao ý thức sử dụng nguồn nhiệt, bếp gas, thiết bị sinh lửa an toàn hàng ngày.