Sửa đổi, bổ sung một số quy định về xử phạt vi phạm trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ

Nghị định mới bổ sung nhiều quy định nhằm khắc phục vướng mắc trong thực tiễn, đồng thời tăng cường tính răn đe đối với các hành vi vi phạm.

Nghị định số 106/2025/NĐ-CP được ban hành trước đó đã góp phần hoàn thiện hệ thống pháp luật về xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho việc phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm. Tuy nhiên, qua quá trình triển khai thực hiện, một số quy định của nghị định đã bộc lộ những khó khăn, vướng mắc, cần được điều chỉnh, bổ sung để phù hợp với các quy định pháp luật mới và yêu cầu thực tiễn. Do đó, để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực PCCC và CNCH, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 69/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị định số 106/2025/NĐ-CP.

Một trong những điểm đáng chú ý là việc sửa đổi, bổ sung quy định về vi phạm liên quan đến tuyên truyền, phổ biến kiến thức, huấn luyện nghiệp vụ PCCC và CNCH. Theo đó, nghị định mới bổ sung đối tượng “người đứng đầu cơ sở” thuộc diện bắt buộc phải được huấn luyện nghiệp vụ PCCC và CNCH theo quy định của pháp luật. Cụ thể, tổ chức, cá nhân sử dụng các đối tượng thực hiện nhiệm vụ PCCC và CNCH nhưng chưa có văn bản thông báo kết quả huấn luyện nghiệp vụ sẽ bị phạt tiền từ 6 triệu đồng đến 8 triệu đồng. Quy định này nhằm bảo đảm đội ngũ tham gia công tác PCCC và CNCH tại cơ sở được trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng cần thiết.

Đối với vi phạm quy định về bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc, Nghị định số 69/2026/NĐ-CP bổ sung quy định xử phạt đối với hành vi mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc không đủ đối tượng bảo hiểm hoặc không đúng mức phí theo quy định đối với các cơ sở thuộc diện bắt buộc phải tham gia bảo hiểm. Việc bổ sung này nhằm bảo đảm phù hợp với các quy định hiện hành về đối tượng bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc.

Nghị định mới cũng bổ sung quy định xử phạt đối với hành vi trang bị phương tiện chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cơ giới không bảo đảm theo quy định. Theo đó, tổ chức, cá nhân vi phạm có thể bị phạt tiền từ 30 triệu đồng đến 40 triệu đồng.

Bên cạnh đó, Nghị định sửa đổi quy định về việc duy trì phương tiện chữa cháy và trữ lượng nước chữa cháy. Theo quy định mới, hành vi không duy trì đủ số lượng hoặc không bảo đảm yêu cầu kỹ thuật của phương tiện chữa cháy thông dụng, dụng cụ phá dỡ thô sơ đã được trang bị, lắp đặt, hoặc không duy trì trữ lượng nước chữa cháy theo quy định sẽ bị phạt tiền từ 3 triệu đồng đến 5 triệu đồng.

Đối với vi phạm quy định về ngăn cháy, Nghị định số 69/2026/NĐ-CP cũng điều chỉnh một số mức xử phạt. Cụ thể, hành vi không duy trì vật liệu ngăn cháy, cửa ngăn cháy, vách ngăn cháy hoặc các thiết bị ngăn cháy khác đã được trang bị sẽ bị phạt tiền từ 5 triệu đồng đến 7 triệu đồng. Hành vi không duy trì khoảng cách phòng cháy, chữa cháy giữa các nhà, công trình có thể bị phạt từ 20 triệu đồng đến 25 triệu đồng.

Đáng chú ý, trường hợp không trang bị hoặc lắp đặt các vật liệu, thiết bị ngăn cháy theo quy định có thể bị xử phạt từ 30 triệu đồng đến 40 triệu đồng.

Theo Nghị định, các mức phạt tiền nêu trên được áp dụng đối với cá nhân vi phạm. Đối với hộ gia đình, hộ kinh doanh và cộng đồng dân cư, mức phạt được áp dụng tương tự như đối với cá nhân vi phạm hành chính.

Ngoài ra, Nghị định số 69/2026/NĐ-CP cũng sửa đổi, bổ sung quy định về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của các chức danh trong lực lượng Công an nhân dân, đồng thời bổ sung quy định về thẩm quyền của thủ trưởng cơ quan thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước theo chuyên ngành, lĩnh vực. Theo quy định mới, thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của Công an nhân dân được quy định như sau:

- Chiến sĩ Công an nhân dân đang thi hành công vụ có quyền: Phạt cảnh cáo; phạt tiền đến 5.000.000 đồng và tịch thu tang vật vi phạm hành chính có giá trị không vượt quá 02 lần mức tiền phạt được quy định ở trên.

- Thủ trưởng đơn vị Cảnh sát cơ động cấp đại đội có quyền: Phạt cảnh cáo; phạt tiền đến 10.000.000 đồng và tịch thu tang vật vi phạm hành chính có giá trị không vượt quá 02 lần mức tiền phạt được quy định ở trên; áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại điểm a khoản 1 Điều 28 của Luật Xử lý vi phạm hành chính.

- Trưởng đồn Công an, Thủ trưởng đơn vị Cảnh sát cơ động cấp tiểu đoàn, Thủy đội trưởng, Trưởng trạm, Đội trưởng có quyền: Phạt cảnh cáo; phạt tiền đến 15.000.000 đồng; đình chỉ hoạt động có thời hạn; tịch thu tang vật vi phạm hành chính có giá trị không vượt quá 02 lần mức tiền phạt được quy định ở trên; áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại điểm a khoản 1 Điều 28 của Luật Xử lý vi phạm hành chính.

- Trưởng Công an cấp xã có quyền: Phạt cảnh cáo; phạt tiền đến 25.000.000 đồng; đình chỉ hoạt động có thời hạn; tịch thu tang vật vi phạm hành chính; áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại điểm a và điểm k khoản 1 Điều 28 của Luật Xử lý vi phạm hành chính.

- Trưởng phòng nghiệp vụ thuộc Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội gồm: Trưởng phòng Hướng dẫn, quản lý vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo, Trưởng phòng Hướng dẫn, quản lý các ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện về an ninh, trật tự và con dấu; Trưởng phòng nghiệp vụ thuộc Cục Cảnh sát giao thông gồm: Trưởng phòng Hướng dẫn tuyên truyền, điều tra, giải quyết tai nạn giao thông, Trưởng phòng Hướng dẫn, đăng ký và kiểm định phương tiện, Trưởng phòng Hướng dẫn, đào tạo, sát hạch, quản lý giấy phép của người điều khiển phương tiện giao thông, Trưởng phòng Hướng dẫn tuần tra, kiểm soát giao thông đường bộ, đường sắt, Trưởng phòng Hướng dẫn điều khiển giao thông và dẫn đoàn, Trưởng phòng Hướng dẫn tuần tra, kiểm soát và đấu tranh phòng, chống tội phạm trên đường thủy nội địa, Thủy đoàn trưởng; Trưởng phòng nghiệp vụ thuộc Cục Cảnh sát PCCC và CNCH gồm: Trưởng phòng Công tác phòng cháy, Trưởng phòng Thẩm duyệt về phòng cháy, chữa cháy, Trưởng phòng Công tác chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Trưởng phòng Quản lý khoa học - công nghệ và kiểm định phương tiện PCCC và CNCH; Trưởng phòng Công an cấp tỉnh gồm: Trưởng phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, Trưởng phòng Cảnh sát giao thông, Trưởng phòng Cảnh sát cơ động, Trưởng phòng Cảnh sát PCCC và CNCH có quyền: Phạt cảnh cáo; phạt tiền đến 40.000.000 đồng; đình chỉ hoạt động có thời hạn; tịch thu tang vật vi phạm hành chính; áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại điểm a và điểm k khoản 1 Điều 28 của Luật Xử lý vi phạm hành chính.

- Giám đốc Công an cấp tỉnh có quyền: Phạt cảnh cáo; phạt tiền đến 50.000.000 đồng; tước quyền sử dụng giấy phép là văn bản thẩm định thiết kế về phòng cháy và chữa cháy, văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy; đình chỉ hoạt động có thời hạn; tịch thu tang vật vi phạm hành chính; áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại điểm a và điểm k khoản 1 Điều 28 của Luật Xử lý vi phạm hành chính.

- Cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông, Cục trưởng Cục Cảnh sát PCCC và CNCH có quyền: Phạt cảnh cáo; phạt tiền đến 50.000.000 đồng; tước quyền sử dụng giấy phép là văn bản thẩm định thiết kế về phòng cháy và chữa cháy, văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy; tịch thu tang vật vi phạm hành chính; đình chỉ hoạt động có thời hạn; áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại điểm a và điểm k khoản 1 Điều 28 của Luật Xử lý vi phạm hành chính.

Nghị định cũng quy định rõ các điều khoản chuyển tiếp. Theo đó, đối với các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực PCCC và CNCH xảy ra và đã kết thúc trước khi nghị định có hiệu lực nhưng chưa hết thời hiệu xử phạt hoặc đang được xem xét, giải quyết thì áp dụng quy định có hiệu lực tại thời điểm xảy ra hành vi vi phạm. Trường hợp hành vi vi phạm xảy ra trước khi nghị định có hiệu lực nhưng vẫn đang tiếp diễn khi nghị định có hiệu lực thì sẽ áp dụng quy định của Nghị định số 69/2026/NĐ-CP để xử lý./.